२३ लाख विद्यार्थ्यांच्या विश्वासाचा खून; केमिस्ट्री, बायोलॉजीनंतर फिजिक्सचाही मुख्य स्त्रोत अखेर सापडला; पुण्याच्या ‘मनीषा’ त्रिकुटाचा भयंकर पॅटर्न उघड, लातूरचे ‘बडे मासे’ सीबीआयच्या रडारवर!

विशेष प्रतिनिधी, महाराष्ट्र मिशन
पुणे, २३ मे : देशभरातील लाखो विद्यार्थ्यांचे भवितव्य टांगणीला लावणाऱ्या NEET-UG २०२६ परीक्षा पेपरफुटी प्रकरणाचा मुख्य स्त्रोत (Source) शोधून काढण्यात केंद्रीय अन्वेषण विभागाला (CBI) अखेर यश आले आहे. नॅशनल टेस्टिंग एजन्सीने (NTA) परीक्षेसाठी ‘तज्ज्ञ’ म्हणून नियुक्त केलेल्या पुण्यातील बुधवार पेठेतील ‘शेठ हिरालाल सराफ प्रशाला’ येथील मुख्याध्यापिका मनीषा संजय हवलदार यांना सीबीआयने काल (२२ मे) पुण्यातून बेड्या ठोकल्या. या अटकेमुळे महाराष्ट्रच नव्हे, तर देशाच्या शिक्षण क्षेत्रात एकच खळबळ उडाली आहे.
अवघ्या ४० दिवसांवर निवृत्ती, पण नशिबात निलंबन!
मनीषा हवलदार या १०२ वर्षांची जुनी शैक्षणिक परंपरा असलेल्या ‘विद्या प्रसारिणी सभा’ संस्थेच्या शाळेत १९९२ पासून (३४ वर्षे) कार्यरत होत्या. २०२४ मध्येच त्यांची मुख्याध्यापिका म्हणून पदोन्नती झाली होती. त्या येत्या ३० जून २०२६ रोजी, म्हणजेच अवघ्या ४० दिवसांत सेवानिवृत्त (Retire) होणार होत्या. मात्र, निवृत्तीच्या तोंडावर त्यांच्यावर हा काळा डाग लागला आहे. सीबीआयच्या अटकेनंतर ‘विद्या प्रसारिणी सभा’ संस्थेने मनीषा हवलदार यांना तातडीने सेवेतून निलंबित (Suspend) केले असून ५ सदस्यांची अंतर्गत चौकशी समिती स्थापन केली आहे.
तीन विषय, तीन प्राध्यापक अन् देशव्यापी विश्वासघात!
आज सीबीआयच्या तपासातून अत्यंत धक्कादायक अधिकृत खुलासा झाला आहे. NTA कडून तिन्ही मुख्य विषयांचे पेपर लीक करणारे ‘अधिकृत तज्ज्ञ’ हे महाराष्ट्रातीलच (पुणे आणि लातूर) निघाले आहेत:
१. केमिस्ट्री (रसायनशास्त्र): प्रा. पी. व्ही. कुलकर्णी (लातूर) – सर्वात आधी अटक.
२. बायोलॉजी (जीवशास्त्र): प्रा. मनीषा मंढारे (पुणे) – १६ मे रोजी अटक.
३. फिजिक्स (भौतिकशास्त्र): मुख्याध्यापिका मनीषा संजय हवलदार (पुणे) – २२ मे रोजी अटक.
पुण्याच्या ‘मनीषा’ त्रिकुटाची गुन्हेगारी पद्धत (Modus Operandi)
सीबीआयच्या माहितीनुसार, प्रा. कुलकर्णी आणि प्रा. मंढारे हे आपल्या पुण्याच्या घरीच विद्यार्थ्यांना थेट बोलावून ‘गुपित क्लासेस’ घ्यायचे, जिथे लीक केलेले प्रश्न सोडवून घेतले जात होते. परंतु, मनीषा हवलदार यांची पद्धत वेगळी होती. हवलदार यांनी स्वतः विद्यार्थ्यांना पेपर न देता, एप्रिल २०२६ मध्येच भौतिकशास्त्राचे मूळ प्रश्न थेट सह-आरोपी मनीषा मंढारे हिच्यासोबत शेअर केले होते. मंढारे हिने तिच्या ब्युटी पार्लर चालक मैत्रीण मनीषा वाघमारे हिच्या मदतीने श्रीमंत पालक शोधून ते प्रश्न लाखो रुपयांना विकले. पुण्याच्या या ‘मनीषा त्रिकुटाने’ मिळून हा संपूर्ण गैरव्यवहार चालवला.
डिजिटल पुरावे आणि ‘हार्ड डिस्क’ जप्त
आज सीबीआयच्या पथकाने मनीषा हवलदार यांच्या पुण्यातील निवासस्थानी त्यांच्या कुटुंबाची कसून चौकशी केली. तपास यंत्रणेने शाळेतील कॉम्प्युटर्सच्या ‘हार्ड डिस्क’ आणि महत्त्वाच्या फाईल्स जप्त केल्या आहेत. लीक झालेल्या केमिस्ट्री आणि बायोलॉजीच्या प्रश्नपत्रिकांचे ‘PDF’ पुरावे सीबीआयला आधीच मिळाले होते, परंतु फिजिक्सचे प्रश्न व्हॉट्सॲप किंवा इतर कोणत्या डिजिटल माध्यमातून पाठवले गेले, याचा फॉरेन्सिक तपास आज युद्धपातळीवर सुरू आहे.
लातूरचे ‘डॉक्टर कनेक्शन’ आणि माफीचा साक्षीदार
दरम्यान, लातूरमध्ये आज सीबीआयने तिसऱ्या बड्या डॉक्टरची चौकशी केली आहे. आपल्या मुलाला डॉक्टर बनवण्यासाठी या पालकांनी मध्यस्थांना तब्बल ३० लाख रुपयांपर्यंतची रक्कम मोजल्याचे उघड झाले आहे. विशेष म्हणजे, लातूरमधील एका पालकाने, ज्याने परीक्षा सुरू होण्यापूर्वी (३ मे आधी) विद्यार्थ्यांना लीक झालेल्या प्रश्नपत्रिकांचे पाठांतर करण्यासाठी स्वतःचे घर उपलब्ध करून दिले होते, तो आता सीबीआयचा ‘माफीचा साक्षीदार’ (Approver) होण्याची शक्यता आहे.
ही परीक्षा आता रद्द झाली असून २१ जून २०२६ रोजी पुनर्परीक्षा घेतली जाणार आहे. पण प्रामाणिकपणे अभ्यास करणाऱ्या २३ लाख विद्यार्थ्यांच्या मानसिक छळाला कारणीभूत ठरलेल्या या शिक्षण क्षेत्रातील ‘काळ्या मेंढ्यांवर’ आता मरेपर्यंत तुरुंगवासाची कारवाई व्हावी, अशी मागणी संतप्त पालकांकडून होत आहे.



