अंतराळ संशोधनात भारताची ऐतिहासिक झेप: पहिल्या खासगी ‘विक्रम-१’ रॉकेटचे काउंटडाउन सुरू

नवी दिल्ली : भारतीय अंतराळ संशोधन क्षेत्रात लवकरच एक नवा आणि क्रांतिकारी इतिहास रचला जाणार आहे. भारताच्या पहिल्या खासगी रॉकेट, ‘विक्रम-१’ च्या प्रक्षेपणाची तयारी अंतिम टप्प्यात आली असून, यासाठीचे काउंटडाउन सुरू झाले आहे. या महत्त्वपूर्ण मोहिमेमुळे भारत जागतिक अंतराळ बाजारपेठेत अधिक सक्षमपणे आपले स्थान निर्माण करत आहे.

‘कलाम-२५०’ टप्प्याचे यशस्वी इंटिग्रेशन

हैदराबादस्थित ‘स्कायरूट एरोस्पेस’ या खासगी स्टार्टअपचा हा महत्त्वाकांक्षी प्रकल्प आहे. सध्या रॉकेटच्या दुसऱ्या टप्प्याचे इंटिग्रेशन पूर्ण झाले असून, या टप्प्याला ‘कलाम-२५०’ असे नाव देण्यात आले आहे. आंध्र प्रदेशातील श्रीहरिकोटा येथील सतीश धवन अंतराळ केंद्रातून याचे प्रक्षेपण होणार आहे. चार टप्प्यांच्या या रॉकेटचे दोन टप्पे पूर्ण झाले असून, उर्वरित कामे पूर्ण झाल्यानंतर हे रॉकेट अवकाशात झेपावण्यासाठी सज्ज होईल.

‘विक्रम-१’ रॉकेटची प्रमुख वैशिष्ट्ये:

◾अत्याधुनिक तंत्रज्ञान: हे रॉकेट संगणक-नियंत्रित रोबोटिक घटकांनी सुसज्ज आहे, ज्यामुळे ते आपल्या निश्चित मार्गावरून विचलित होत नाही.

◾मजबूत आणि हलके: कार्बन कंपोझिट मटेरियलपासून बनवलेले हे रॉकेट वजनाला हलके असले तरी स्टीलपेक्षा अधिक मजबूत आहे.

◾उष्णता प्रतिरोधक क्षमता: इंधनाच्या ज्वलनातून निर्माण होणाऱ्या प्रचंड उष्णतेपासून संरक्षणासाठी रॉकेटला रबराचा विशेष थर लावण्यात आला आहे.

◾कार्यक्षमता: निरुपयोगी भाग वेळेत वेगळे करण्याची क्षमता या रॉकेटमध्ये असल्याने ते अधिक अचूकपणे काम करते.

हे रॉकेट केवळ एक तांत्रिक यश नसून, भारताच्या ‘मेक इन इंडिया’ मोहिमेचा एक गौरवशाली टप्पा आहे. खासगी क्षेत्रातील सहभागामुळे भारताच्या अंतराळ मोहिमांना आता अधिक गती आणि नवीन उंची प्राप्त होणार आहे. संपूर्ण देश आता या ऐतिहासिक प्रक्षेपणाच्या प्रतीक्षेत आहे.