रुग्णालयांप्रमाणे न्यायव्यवस्थेनेही २४ तास काम करावे!” – सरन्यायाधीश सूर्यकांत यांचे प्रतिपादन
दिल्ली : देशातील न्याय वितरणाची गती वाढवण्यासाठी आणि प्रलंबित खटल्यांचा निपटारा करण्यासाठी न्यायव्यवस्थेने आता अधिक सक्रिय होण्याची गरज आहे. ज्याप्रमाणे रुग्णालये रुग्णांच्या सेवेसाठी दिवसरात्र, २४ तास अहोरात्र कार्य करतात, त्याच धर्तीवर न्यायव्यवस्थेनेही कार्य करण्याची गरज आहे, असे प्रतिपादन सरन्यायाधीश सूर्यकांत यांनी केले आहे. एका कार्यक्रमात बोलताना त्यांनी हे महत्त्वपूर्ण वक्तव्य केले.
कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (AI) वापर काळाची गरज
सरन्यायाधीशांनी तंत्रज्ञानाच्या महत्त्वाला अधोरेखित करत न्यायव्यवस्थेत मोठ्या बदलांचे संकेत दिले. ते म्हणाले की, “सध्याच्या डिजिटल युगात न्याय वितरणाला गती देणे अत्यंत आवश्यक आहे. यासाठी तांत्रिक प्रगतीचा पुरेपूर वापर करून, कृत्रिम बुद्धिमत्तेवर (AI) आधारित अधिक सखोल आणि सक्षम न्यायिक रचना तयार करण्यात यावी.” AI च्या वापरामुळे कायदेशीर प्रक्रिया जलद होतील आणि सर्वसामान्यांना वेळेत न्याय मिळण्यास मदत होईल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.
न्यायिक रचनेत बदलाचे आवाहन
पारंपरिक पद्धतींना आधुनिकतेची जोड देण्याचे आवाहन करत सरन्यायाधीशांनी स्पष्ट केले की, तांत्रिक पायाभूत सुविधा मजबूत केल्यास न्यायालयांवरील कामाचा ताण कमी होऊ शकतो. रुग्णालयांप्रमाणेच तातडीच्या आणि गंभीर प्रकरणांवर अहोरात्र काम करू शकणारी व्यवस्था निर्माण झाल्यास, नागरिकांचा न्यायव्यवस्थेवरील विश्वास अधिक दृढ होईल.
त्यांच्या या वक्तव्यानंतर आता कायदेतज्ज्ञ आणि तांत्रिक क्षेत्रातील जाणकारांमध्ये न्यायव्यवस्थेच्या ‘डिजिटलायझेशन’ आणि २४ तास कार्यपद्धतीबाबत सकारात्मक चर्चा सुरू झाली आहे.
